Kwas foliowy w ciąży

Kwas foliowy to obowiązkowy suplement, który powinien być przyjmowany przez każdą przyszłą mamę, a jeszcze lepiej – przez każdą kobietę, która planuje potomstwo. Kwas foliowy reguluje wzrost i funkcjonowanie wszystkich komórek ciała, dlatego jego prawidłowy poziom jest niezwykle ważny dla kobiet w ciąży.

Kwas foliowy należy do witamin z grupy B. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego słowa folium, oznaczającego „liść”. Bogate są w niego warzywa liściaste, jak szpinak, sałata czy kapusta, spore ilości zawierają też: brokuły, żółtko jajka, wątróbka, buraki, pestki słonecznika. Jego źródłem są także rośliny strączkowe (groch, fasola) i owoce cytrusowe. Ale nawet dieta bogata w te składniki nie gwarantuje wystarczającego pokrycia dziennego zapotrzebowania na tę witaminę. Wszystko dlatego, że przyswajalność w pożywieniu jest prawie o połowę mniejsza niż syntetycznego kwasu foliowego.

Najważniejszy w ciąży

Dlaczego kwas foliowy jest tak ważny dla kobiet w ciąży? Wśród jego najważniejszych funkcji wymienia się zapobieganie wadom cewy nerwowej u płodu. Chodzi o takie wady jak rozszczep kręgosłupa czy bezmózgowie. Badania wykazały, że przyjmowanie kwasu foliowego w pierwszych 12 tygodniach ciąży zmniejsza ryzyko występowania wad centralnego układu nerwowego aż o 50-70 proc. Kwas foliowy zmniejsza również ryzyko wystąpienia u dziecka wrodzonych wad serca oraz układu moczowego, ma pozytywny wpływ na przybieranie na wadze i ogólny rozwój noworodków.

To dlatego przyjmowanie kwasu foliowego lekarze zalecają każdej kobiecie w ciąży już na początku, podczas pierwszej wizyty. Ministerstwo Zdrowia rekomenduje kobietom w ciąży stosowanie 400 µg (mikrogramów) kwasu foliowego dziennie (w postaci jednoskładnikowego preparatu lub w preparatach wielowitaminowych). Badania wykazały, że im wcześniej kobieta zacznie przyjmować kwas foliowy, tym bardziej może zmniejszyć ryzyko wystąpienia u dziecka wad cewy nerwowej. Suplementację kwasem foliowym poleca się więc kobietom, które planują potomstwo.

Profilaktyka najważniejsza

Warto więc podjąć ze swoim lekarzem temat suplementacji kwasu foliowego jeszcze przed planowaną ciążą. To jedna z tych kwestii, która ma znaczący wpływ na zdrowie dziecka. Im wcześniej rozpocznie się suplementację, tym lepiej. Wady centralnego układu nerwowego powstają w pierwszych czterech tygodniach po zapłodnieniu. Kobiety nie wiedzą wówczas, że są w ciąży, a do lekarza zgłaszają się zwykle po upływie tego okresu. Zaleca się, by każda kobieta planująca ciążę rozpoczęła suplementację kwasu foliowego na co najmniej miesiąc przed planowanym zapłodnieniem i kontynuowała ją do końca pierwszego trymestru, czyli 12. tygodnia ciąży.

Innym tematem, o którym warto porozmawiać z lekarzem, planując potomstwo, jest możliwość zdeponowania krwi pępowinowej. Krew pępowinowa to krew, która pozostaje w pępowinie i łożysku po narodzinach dziecka. Do niedawna była ona traktowana jako odpad i utylizowana razem z łożyskiem i pępowiną. Obecnie pobiera się ją w celu wyizolowania komórek macierzystych do przechowywania i późniejszego wykorzystania w leczeniu. Komórki macierzyste są już wykorzystywane w leczeniu 80 chorób (głównie hematologicznych i onkologicznych), a przyszłość z pewnością przyniesie dodatkowe wskazania do wykorzystywania komórek macierzystych. Komórki mogą posłużyć zarówno dziecku, podczas którego narodzin zostały pobrane, jak i jego rodzeństwu, a nawet rodzicom. Można je pobrać tylko raz, właśnie podczas porodu, a wykorzystać nawet po kilkudziesięciu latach przechowywania.